ARADIĞINI YAZ ÖDEVİNİ BUL... ÖDEV ARAMA BÖLÜMÜ
Anasayfa » Dilbilgisi » Girişik Birleşik Cümle Nedir?

Girişik Birleşik Cümle Nedir?

Girişik Birleşik Cümle

  •  Yan cümleciğin fiilimsi olduğu cümlelerdir.

“Ülkemizin gelişmesi için çalışıyoruz.”

cümlesinde “çalışıyoruz” yüklemdir. Diğer söz öbeği zarf tümlecidir. Bu tümleç içindeki “gelişmesi” isim-fiili yan cümle yapmıştır. Fiilimsi hangi öge içindeyse, görevi o ögeyle özdeştir. Bu cümlede zarf tümleci içinde olduğundan kendisi de zarf tümlecidir.

“Sınavı kazanan öğrencileri tebrik ettik.”

cümlesinde “tebrik ettik” yüklemdir. “Sınavı kazanan öğrencileri” nesnedir. Nesne içindeki “kazanan” sıfat-fiili yan cümlecik yapmış, yan cümleciğin görevi de nesnedir.

“Bu zamana kadar kimse oturarak başarılı olmamıştır.”

cümlesinde “başarılı olmamıştır” yüklem, “oturarak” zarf tümlecidir. “Oturarak” zarf -fiil olduğundan yan cümleciktir.

* Yan cümlecikle ilgili sorular, sınavda “yan cümleciğin göre­vi” kalıbıyla sorulur.

“Yan cümleciğin görevi” sorulduğunda yapılacak ilk iş cümledeki fiilimsi ya da fiilimsileri bulmaktır. Fiilimsi bulun­duktan sonra, fiilimsinin içinde yer aldığı söz öbeğinin cümlenin hangi öğesi olduğu bulunur. Yan cümlecik, temel cümlenin öznesi, nesnesi ya da tümleci olabilir.

Yan cümleciğin görevlerini aşağıdaki örnek cümlelerde görelim:

Bana dokunmayan yılan / bin yaşasın. Yan cümlecik (Özne)

Bir elinin verdiğini / öbür elin görmesin. Yan cümlecik (Belirtili nesne)

Azıksız yola çıkanın iki gözü / el torbasında olur. Yan cümlecik (Özne)

Ağaca çıkan keçinin / dala bakan oğlağı olur. (Özne)

Cahile laf anlatmak / deveye hendek atlatmaktan güçtür. (Özne)  (Zarf tümleci)

Çağrılmayan yere. / çörekçi ile börekçi gider. Yan cümlecik (Dolaylı tümleç)

Çıkmadık candan / umut kesilmez. Yan cümlecik (Dolaylı tümleç)

Emek olmadan / yemek olmaz. Yan cümlecik (Zarf tümleci)

Göle su gelinceye kadar/kurbağanın gözü patlar. (Zarf tümleci)

Susmayı bilmediği için / başı dertten kurtulmuyor. (Edat tümleci)

⇒Yapılarına Göre Cümleler Geri Dön⇐

⇒Cümle Türleri Konu Alatımına Geri Dön⇐

Bilgi: Sitemiz, hukuka, yasalara, telif haklarına ve kişilik haklarına saygılı olmayı amaç edinmiştir. Sitemiz, 5651 sayılı yasada tanımlanan “yer sağlayıcı” olarak hizmet vermektedir. İlgili yasaya göre, site yönetiminin hukuka aykırı içerikleri kontrol etme yükümlülüğü yoktur. Bu sebeple, sitemiz “uyar ve kaldır” prensibini benimsemiştir. Telif hakkına konu olan eserlerin yasal olmayan bir biçimde paylaşıldığını ve yasal haklarının çiğnendiğini düşünen hak sahipleri veya meslek birlikleri, dilbilgisi25@gmail.com mail adresinden bize ulaşabilirler. Bizle iletişime geçilmesi halinde ilgili kanunlar ve yönetmelikler çerçevesinde en geç 1 (Bir) Hafta içerisinde size dönüş yapılıp gerekli bilgi verilecektir.

Bir Cevap Yazın